Hoe geef je vorm aan wat aan de directe waarneming ontsnapt? Licht, ongrijpbaar en voortdurend veranderlijk, is al lang een van de grote motieven uit de kunstgeschiedenis. Kunstenaars hebben nooit opgehouden de variaties ervan te onderzoeken en de grenzen ervan af te tasten. Michiko Van de Velde observeert het in zijn vluchtigste verschijningsvormen. Nicolas Delprat verkent het door lagen over elkaar te leggen en weg te vegen, waardoor het licht lijkt op te doemen zonder zich ooit volledig prijs te geven. In de werken van Natacha Mercier verschuift het donker de voorwaarden van het kijken, aan de rand van het zichtbare. Maar deze poging om het ongrijpbare te vatten reikt verder dan het licht zelf. Ze stelt de vraag hoe een ervaring, een gewaarwording of een observatie van de wereld vorm kan krijgen. Na zes jaar van ontmoetingen, tentoonstellingen, projecten en kunstbeurzen brengt de Michèle Schoonjans Gallery voor het eerst alle kunstenaars samen met wie ze werkt. What Remains… nodigt bezoekers uit te ontdekken hoe hun eigenzinnige benaderingen met elkaar in dialoog gaan, over uiteenlopende media, technieken en formaten heen. Sommige kunstenaars brengen ons gevoel voor tijd en werkelijkheid aan het wankelen. De ruimtes van Luis Guzman lijken buiten het ritme van het dagelijks leven te hangen, terwijl de minutieuze tekeningen van Sam Ballet zweven tussen droom en werkelijkheid. Laurent Dumortier weeft verhaal, herinnering en vreemdheid samen om een onzekerder kant van het echte te laten zien. In plaats van de wereld af te beelden, verschuiven deze praktijken de contouren ervan en brengen ze aan het licht wat doorgaans aan de rand van onze waarneming blijft hangen. Anderen richten zich op het landschap. Jean-Baptiste Brueder leest de veranderende stedelijke omgeving door de materialen en gebaren ervan om te buigen. Jérôme Bouchard put uit LiDAR-metingen en wetenschappelijke gegevens om gebieden zichtbaar te maken die enkel met specifieke instrumenten te onthullen zijn. Manon Sarah Thirriot benadert de ruimte vanuit herinnering en zintuiglijke ervaring. Voor alle drie is het landschap nooit louter decor, maar een geïnterpreteerde ruimte, getekend door verandering en door eigen manieren van bewonen. De fotografie brengt een eigen perspectief in dit vraagstuk. Scarlett Hooft Graafland voert vergankelijke ingrepen uit in afgelegen oorden, tussen poëzie, humor en vreemdheid. Denis Brihat onthult de vormen van de levende wereld door geduldige observatie en nauwgezette procedés. Danielle Kwaaitaal geeft een nieuwe vorm aan de weergave van het echte door haar werk met het beeld, en Teun Hocks vermengt fotografie, schilderkunst en enscenering tot werkelijkheid en fictie nauwelijks nog van elkaar te onderscheiden zijn. Samen getuigen hun beelden evenzeer van wat verschijnt als van de transformaties die dat verschijnen mogelijk maken. Dit onderzoek wordt voortgezet in de materialiteit van de kunstwerken. De schilderijen van Toru Hamada getuigen van een bijzondere aandacht voor de relatie tussen materie en vorm. Tussen tekening en beeldhouwkunst onderzoekt Mathieu Bonardet de verhoudingen tussen lijn, oppervlak en volume, in een dialoog tussen grafiet en staal. Mathieu Meijers ontwikkelt een tekenpraktijk, op papier en op muurformaat, op de grens tussen abstractie en figuratie, waar tekening en schilderkunst elkaar ontmoeten. Tom Henderson creëert zuivere kunstwerken waarin objecten, materialen en lichtvariaties een actieve relatie aangaan met de ruimte en de toeschouwer. De praktijk van Elium zet fictie in om het alledaagse en hedendaagse spanningen te bevragen, terwijl Andreas Senoner een beeldhouwkundig onderzoek ontwikkelt dat aandacht heeft voor hout, materialiteit en de aanwezigheid van het lichaam. Of het nu gaat om tekening, schilderkunst, fotografie, beeldhouwkunst of installatie: dezelfde aandacht voor gebaar, proces en materiaal loopt door de hele tentoonstelling. Elke praktijk steunt op een diepgaande kennis van het medium en op onderzoek dat in de loop van de tijd is opgebouwd. Technische meesterschap, soms dicht bij ambachtelijkheid, is nooit een doel op zich: ze laat een intuïtie vorm krijgen, een ervaring beeld worden en een idee zijn materiaal vinden. De verscheidenheid aan formaten, van de meest intieme werken tot grotere voorstellen, weerspiegelt de uiteenlopende relaties die de kunstenaars aangaan met de ruimte en met de blik van de kijker. In die pluraliteit krijgt de identiteit van de Michèle Schoonjans Gallery vorm. Haar kunstenaars delen noch één enkel medium, noch een uniforme esthetiek. Wat hen verbindt, is de eigenheid van hun onderzoek, de nauwgezetheid van hun uitvoering en hun aandacht voor de relatie tussen idee, gebaar en materie. Door deze praktijken samen te brengen, bevestigt de galerie een visie die gebouwd is op de diversiteit van artistieke talen en op de mogelijkheid om ze met elkaar te laten spreken zonder hun eigenheid uit te wissen. De titel What Remains… verwijst naar wat overblijft aan het einde van deze processen: niet noodzakelijk een vaste vorm, maar een spoor, een gewaarwording of een beeld waarvan de weerklank het verschijnen overstijgt. Elke kunstenaar toont een selectie werken, sommige recent, andere ouder, en biedt zo een blik op onderzoek in beweging, op continuïteit en verschuivingen, en op zes jaar samenwerking en vertrouwen. What Remains… is een etappe in een verhaal dat nog steeds wordt geschreven. De tentoonstelling nodigt uit om de diversiteit te ontdekken van de praktijken die de galerie samenbrengt, en om te zien wat er van het ene werk naar het andere standhoudt, verandert en nieuwe manieren van kijken opent. Noémie Nomberg
What Remains … : Ballet, Bonardet, Bouchard, Brueder, Delprat, Dumortier, Guzman, Hocks, Mercier, Van de Velde, …
Location: Waterloosesteenweg, 690 / Rivoli #25, 1180 Ukkel